Matura z historii , arkusz na 60 punktów, źródła i wypracowanie
Historię zdaje się wyłącznie na poziomie rozszerzonym, jako przedmiot
dodatkowy. Arkusz nie sprawdza tego, co potrafisz wyrecytować: prawie każde zadanie stoi na materiale
źródłowym, a jedna czwarta punktów to wypracowanie. Ta strona zbiera to, co o egzaminie wiadomo
z dokumentów CKE: ile trwa, za co są punkty, jak wypadały poprzednie roczniki i gdzie ten wynik się liczy.
Bez obietnic, których nie da się poprzeć źródłem.
- minut trwa arkusz
- 180
- punktów do zdobycia
- 60
- zdających w 2026
- 20 028
- mediana wyniku 2026
- 45%
Matura z historii 2027, szybkie odpowiedzi
Każda odpowiedź ma własny odnośnik, więc możesz podesłać ją komuś bezpośrednio.
- Ile trwa i ile jest punktów? 180 minut, 60 punktów:
45 za zadania zamknięte i otwarte krótkiej odpowiedzi, 15 za wypracowanie. Szczegóły w sekcji
co dokładnie jest w arkuszu. - Czy jest poziom podstawowy? Nie. Historię zdaje się tylko na rozszerzeniu,
jako przedmiot dodatkowy, ale arkusz sprawdza wymagania z obu zakresów podstawy. - Kiedy jest egzamin? , godzina 9:00.
Termin dodatkowy: , godzina 14:00. - Czy można nie zdać matury przez historię? W sesji 2027 nie: nie obowiązuje
próg 30 procent z przedmiotu dodatkowego. Szczegóły w sekcji próg zdawalności. - Co można wnieść na salę? Długopis albo pióro z czarnym tuszem, fakultatywnie lupę.
Żadnych tablic i żadnego kalkulatora. - Jaki zakres? 59 działów podstawy programowej i 400 wymagań szczegółowych,
w obu zakresach naraz. Sekcja zakres wymagań.
Sprawdź, które epoki masz słabe
Zanim ułożysz plan powtórek, warto wiedzieć, gdzie naprawdę jesteś. Diagnoza to
30 pytań na około 20 minut, rozłożonych na osiem okresów od starożytności po historię po 1945 roku
oraz na pracę ze źródłem. Wynik dostajesz od razu, z rozbiciem na działy i z wyjaśnieniem każdej odpowiedzi.
Co dokładnie jest w arkuszu
Arkusz dzieli się na dwie części o bardzo różnym charakterze. Pierwsza to zadania
zamknięte i otwarte krótkiej odpowiedzi, oparte na materiale źródłowym, warte razem
45 punktów, czyli 75 procent wyniku. Druga to jedno zadanie rozszerzonej odpowiedzi,
czyli wypracowanie, warte 15 punktów, czyli pozostałe 25 procent.
| Rodzaj zadań | Liczba zadań | Punkty | Udział |
|---|---|---|---|
| zamknięte: wybór wielokrotny, prawda i fałsz, dobieranie | 6 do 9 | 45 | 75 % |
| otwarte krótkiej odpowiedzi | 22 do 26 | ||
| otwarte rozszerzonej odpowiedzi (wypracowanie) | 1 | 15 | 25 % |
| razem | 29 do 36 | 60 | 100 % |
sprawozdania CKE o 25 do 26, a realnie punktowanych poleceń jest od 37 do 40. To nie są sprzeczne
dane: numerowane zadania to wiązki, na przykład zadanie 3 dzieli się na 3.1 i 3.2, a punktacja idzie
po poleceniach. Gdy ktoś podaje liczbę zadań w arkuszu, sprawdź, którą miarę ma na myśli.
Zadania otwarte krótkiej odpowiedzi punktuje się w skali od 0 do 3 punktów, a schemat
powstaje osobno do każdego zadania. Nie ma punktów za połowę elementu: albo element merytoryczny
padł, albo nie.
Jak to wyglądało naprawdę
| Rok | Zadań | Poleceń | W tym zamkniętych | Wypracowanie |
|---|---|---|---|---|
| 2023 | 26 | 37 | 6 | 15 pkt |
| 2024 | 26 | 40 | 5 | 15 pkt |
| 2025 | 25 | 38 | 6 | 15 pkt |
| 2026 | 26 | 39 | 7 | 15 pkt |
Co można wnieść na salę
Długopis albo pióro z czarnym tuszem, a fakultatywnie lupę. Historia nie ma żadnych tablic
ani kalkulatora: cała faktografia musi być w pamięci, dlatego chronologia i terminologia wymagają
osobnego treningu.
Praca ze źródłem, czyli rdzeń tego egzaminu
Sprawozdania CKE powtarzają w każdym roczniku to samo zdanie: wszystkie zadania zawierały materiał
źródłowy, na podstawie którego należało je rozwiązać, wykorzystując przy tym własną wiedzę. To nie jest ozdobnik. Z pomiaru
tabel CKE wynika, że obszar wymagań ogólnych Analiza i interpretacja historyczna zbiera
około 90 procent punktów części testowo-źródłowej. Chronologia daje około 8 procent,
tworzenie narracji około 2 procent, bo cała narracja siedzi w wypracowaniu.
| Typ materiału | Udział | Czego wymaga |
|---|---|---|
| tekst: fragment źródła albo opracowania | 69 % | odczyt, rozstrzygnięcie, uzasadnienie z odwołaniem do treści |
| ikonografia: rysunek satyryczny, obraz, fotografia, moneta | 14 % | rozpoznanie kontekstu i odczytanie przesłania |
| mapa i plan | 14 % | lokalizacja w przestrzeni, odczyt legendy, powiązanie z wydarzeniem |
| dane liczbowe i tablice genealogiczne | 4 % | odczyt wartości, porównanie, wniosek |
na pogłębioną interpretację źródła ikonograficznego jest obligatoryjne w arkuszu i ma stałą formę
polecenia. Zaleca ćwiczenie go na materiałach ze swojej strony. Najczęstszy błąd jest zawsze ten sam: zdający opisuje, co widzi, ale nie osadza rysunku
w kontekście historycznym, do którego on nawiązuje.
Dominującym typem polecenia jest para rozstrzygnij i uzasadnij, odwołując się do
źródła. W czterech arkuszach czasownik uzasadnij pada 55 razy, podaj 38 razy, wyjaśnij 14 razy.
Samo rozstrzygnięcie bez uzasadnienia nie daje punktu, a uzasadnienie oparte wyłącznie na wiedzy
własnej, bez odwołania do materiału, też nie.
Wypracowanie: 15 z 60 punktów i rubryka, którą warto znać
Ostatnie zadanie w arkuszu to wypowiedź argumentacyjna. Do wyboru są trzy tematy
z różnych epok. Każdy zawiera tezę, wobec której trzeba zająć stanowisko, oraz trzy elementy,
które argumentacja ma uwzględnić. Praca musi mieć co najmniej 300 słów.
| Kryterium | Punkty | Co decyduje |
|---|---|---|
| A. Narracja historyczna | 0 do 12 | poziom argumentacji dla każdego z trzech elementów tematu: bogata 4 pkt, zadowalająca 3 pkt, powierzchowna 1 pkt |
| B. Spójność wypowiedzi | 0 do 3 | minimum 300 słów oraz logiczne uporządkowanie wstępu, rozwinięcia i zakończenia |
Za błędy merytoryczne odejmuje się punkty w kryterium A: jeden punkt przy jednym lub
dwóch błędach, dwa punkty przy trzech do pięciu, trzy punkty powyżej pięciu. Informator dzieli te
błędy na trzy rodzaje: chronologia, terminologia oraz związki przyczynowo-skutkowe.
albo bez odniesienia do tezy z tematu dostaje 0 punktów za całość, choćby wszystkie fakty w niej
były prawdziwe. Sprawozdania CKE z trzech lat zgodnie wskazują niefunkcjonalne wykorzystanie wiedzy
jako główną przyczynę utraty punktów: zdający odtwarza wszystko, co pamięta o zagadnieniu, zamiast
odnieść się do postawionej tezy.
Praca poniżej 300 słów traci całe kryterium B, niezależnie od tego, jak dobra jest
merytorycznie. To najprostszy punkt do odzyskania na tym egzaminie i najłatwiejszy do przegapienia
przy pisaniu pod presją czasu.
Próg zdawalności: 2027 to ostatnia sesja bez niego
W sesji 2027 z przedmiotu dodatkowego na poziomie rozszerzonym nie obowiązuje
próg 30 procent. Żeby zdać maturę, wystarczy przystąpić do egzaminu
z co najmniej jednego przedmiotu dodatkowego w części pisemnej. Wynik z historii może być dowolny, także zerowy.
Podstawa prawna to ustawa z dnia 21 listopada 2024 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz niektórych
innych ustaw, Dz.U. 2024 poz. 1933, art. 9 ust. 1.
zdania matury. Na rekrutację na studia nie ma wpływu żadnego: tam liczy się wynik procentowy
przeliczany na punkty, a na kierunkach, gdzie historia się liczy, przelicznik bywa najwyższy z całej
listy przedmiotów.
Zwolnienie obejmuje sesje 2025, 2026 i 2027. Od sesji 2028 reguła wraca, więc jeśli
planujesz poprawkę rok później, sprawdź stan prawny przed decyzją.
Jak wypadały poprzednie roczniki
| Rok | Zdających | Średnia | Mediana |
|---|---|---|---|
| 2023 | 12 750 | 45 % | 43 % |
| 2024 | 14 073 | 42 % | 38 % |
| 2025 | 13 926 | 45 % | 42 % |
| 2026 | 20 028 | 47 % | 45 % |
o 43,8 procent, ale sam rocznik urósł o 25,8 procent: z 255 517 na 321 314 tegorocznych absolwentów.
Ten sam kierunek widać we wszystkich rozszerzeniach. Udział historii w roczniku i tak wzrósł,
z 5,45 na 6,23 procent.
Wśród przedmiotów dodatkowych historia jest ósma pod względem liczby zdających
w 2026 r. Wyprzedzają ją geografia (78 262), biologia (67 312), chemia (31 691) i wiedza
o społeczeństwie (20 691), a tuż za nią jest fizyka (19 364). Czołówkę zajmują angielski, matematyka
i polski, ale to efekt obowiązku zdawania jednego przedmiotu dodatkowego, a nie miara zainteresowania.
Liceum a technikum
Różnica między typami szkół jest wyraźna: w liceach ogólnokształcących średnia w 2026 r.
wyniosła 49 procent przy 17 447 zdających, w technikach 35 procent
przy 2 519 zdających.
Który arkusz był trudny
Arkusz z 2025 r. CKE określiła jako trudny: średni poziom wykonania 45 procent, żadne
zadanie nie okazało się ani bardzo trudne, ani bardzo łatwe. Sześć zadań było łatwych, jedenaście
umiarkowanie trudnych, reszta trudna. Najniższy wynik miało zadanie 22, z poziomem wykonania
26 procent.
Zakres wymagań: 59 działów i dwa poziomy naraz
Podstawa programowa historii, w brzmieniu nadanym rozporządzeniem z 28 czerwca 2024 r.
(Dz.U. 2024 poz. 1019, załącznik nr 3), dzieli
treści na 59 działów tematycznych i 400 wymagań szczegółowych:
230 dla zakresu podstawowego i 170 dla rozszerzonego.
rozszerzeniem, ale arkusz sprawdza oba zakresy naraz. Z pomiaru tabel CKE za lata 2023 do 2025
wynika, że od 67 do 72 procent punktów odpowiada wymaganiom z poziomu podstawowego. Kurs, który uczy
samego rozszerzenia, przygotowuje do jednej trzeciej egzaminu.
Siedem epok, wszystkie w każdym arkuszu
CKE pisze w każdym sprawozdaniu, że arkusz uwzględnia historię polityczną,
społeczno-gospodarczą i historię kultury na przestrzeni wszystkich epok, od starożytności po koniec
XX wieku. Nie da się więc wybrać ulubionego okresu i zdać na nim.
- Starożytność (działy I do IV): od pradziejów i cywilizacji Bliskiego Wschodu po upadek cesarstwa zachodniorzymskiego.
- Średniowiecze (V do XIII): Bizancjum i islam, Europa Franków i krucjat, Polska pierwszych Piastów, rozbicie dzielnicowe, monarchia stanowa, kultura średniowiecza.
- Nowożytność (XIV do XXVIII): odkrycia geograficzne, renesans, reformacja, Rzeczpospolita Obojga Narodów, oświecenie, rewolucje XVIII wieku, upadek państwa.
- Wiek XIX (XXIX do XXXVI): epoka napoleońska, kongres wiedeński, powstania, uwłaszczenie, nowoczesne ruchy polityczne, kultura polska pod zaborami.
- I wojna i dwudziestolecie (XXXVII do XLV): wojna, traktat wersalski, odbudowa państwa polskiego, II Rzeczpospolita, narodziny totalitaryzmów.
- II wojna światowa (XLVI do L): wojna obronna 1939 r., etapy wojny, okupacje, polityka eksterminacji, władze na uchodźstwie i państwo podziemne.
- Po 1945 roku (LI do LIX): zimna wojna, dekolonizacja, przemiany cywilizacyjne, Polska od przejęcia władzy przez komunistów po III Rzeczpospolitą.
Epoka nowożytna wypada najsłabiej
To nie jest opinia, tylko wniosek CKE ze sprawozdania za 2024 r.: uwzględniając podział
zadań na epoki w pierwszej części arkusza, zdający najlepiej radzili sobie z historią najnowszą,
czyli z XX wiekiem, a najsłabsze wyniki uzyskali z zadań dotyczących epoki nowożytnej.
Praktyczny wniosek jest prosty. Jeżeli planujesz powtórki i masz ograniczony czas,
okres od wielkich odkryć geograficznych po upadek Rzeczypospolitej daje statystycznie największy zysk
punktowy. Tam też najczęściej myli się terminologia ustrojowa: monarchia stanowa a parlamentarna,
absolutyzm a absolutyzm oświecony, unia personalna a realna.
Gdzie ten wynik się liczy
Historia jest przedmiotem kierunkowym na prawie, stosunkach międzynarodowych,
bezpieczeństwie wewnętrznym, historii, archeologii i na wielu kierunkach humanistycznych.
Warto jednak wiedzieć jedno: na żadnym z tych kierunków historia nie jest przedmiotem
obowiązkowym. Wszędzie jest jedną z opcji w slocie przedmiotu do wyboru, obok wiedzy
o społeczeństwie, geografii albo matematyki.
| Kierunek | Uczelnia | Próg |
|---|---|---|
| stosunki międzynarodowe | Uniwersytet Warszawski | 75,66 |
| prawo | Uniwersytet Warszawski | 74 |
| bezpieczeństwo wewnętrzne | Uniwersytet Warszawski | 59,25 |
| archeologia | Uniwersytet Warszawski | 53,42 |
| historia | Uniwersytet Warszawski | 50,52 |
w skali od 0 do 100, ale każda uczelnia liczy je inaczej. Uniwersytet Warszawski sumuje pięć wyników
na prawie i cztery na pozostałych kierunkach, dopuszczając poziom podstawowy z przelicznikiem 0,6.
Uniwersytet Jagielloński liczy trzy wyniki i wyłącznie z rozszerzenia, więc 82,50 punktu na prawie UJ
i 74 punkty na prawie UW to liczby wzajemnie nieprzeliczalne. Uczelnie publikują też dwie różne
wartości: próg dopuszczający do listy rankingowej i wynik ostatniej osoby przyjętej. To druga liczba
mówi, ile realnie trzeba było mieć.
Olimpiada Historyczna zwalnia z egzaminu
Laureat albo finalista Olimpiady Historycznej jest zwolniony z egzaminu maturalnego
z historii, a na świadectwie dojrzałości wpisuje mu się 100 procent punktów na poziomie
rozszerzonym. Laureat i finalista mają w tym zakresie identyczne uprawnienie. Taki sam skutek daje
olimpiada Losy żołnierza i dzieje oręża polskiego. Podstawa: art. 44zzh ustawy o systemie oświaty.
W 2025 r. z egzaminu z historii zwolniono w ten sposób 229 osób.
Jak się do tego zabrać
Ze sprawozdań CKE za lata 2023, 2024 i 2025 wynika lista rzeczy, na których zdający
tracą punkty. Jest krótka i powtarza się co roku, więc równie dobrze można potraktować ją jak plan pracy.
- Nie pisz ogólników. Argumentacja bez faktografii, choćby podstawowej, nie daje punktu.
To wskazywany przez CKE największy problem w 2023 i 2024 r. - Odpowiadaj na to, o co pytają. Wiedza prawdziwa, ale niefunkcjonalna, czyli odtworzenie
wszystkiego, co pamiętasz, zamiast odniesienia się do tezy, jest w wypracowaniu warta zero. - Czytaj polecenie do końca. CKE odnotowuje, że zdający bardzo często nie uwzględniają
wszystkich elementów polecenia: odpowiadają na jedną część zadania, które ma dwie. - Odwołuj się do źródła. W uzasadnieniu ma paść to, co wynika z dołączonego materiału,
a nie sama wiedza własna. - Pilnuj terminologii. Sprawozdanie za 2025 r. mówi o rozmywaniu się pojęć historycznych,
które stają się wieloznaczne. Nazwij ustrój, urząd albo dokument dokładnie. - Ćwicz ikonografię z kontekstem. Zadanie na pogłębioną interpretację źródła
ikonograficznego jest w arkuszu obowiązkowe i ma stałą formę polecenia. - Napisz kilka wypracowań na czas. Tematy mają skonwencjonalizowaną formę, więc trening
na starych arkuszach realnie przekłada się na wynik.
Zasady całej matury 2027 i kursy wszystkich przedmiotów zbiera strona Matura na egzamin.pl. Kursy do pozostałych przedmiotów rozszerzonych: biologia, chemia, geografia, fizyka, WOS i matematyka rozszerzona.
Co dokładnie dostajesz w kursie historii
Kurs historii rozszerzonej jest w tej samej
subskrypcji co reszta platformy. W środku: 619 zadań części testowo-źródłowej w 14 modułach
chronologicznych, od starożytności po narodziny III Rzeczypospolitej, dobranych tak, żeby każde
z 400 wymagań szczegółowych podstawy miało swoje zadania. 81 % z nich to zadania otwarte,
bo mniej więcej tyle poleceń otwartych ma arkusz CKE, a bank złożony z samego ABCD trenowałby jedną szóstą
egzaminu. Prawie każde zadanie stoi na materiale źródłowym: tekście, mapie, wykresie, drzewie genealogicznym
albo opisie dzieła. Odpowiedzi otwarte ocenia AI wobec listy warunków, które muszą paść na punkt.
Osobno: moduł wypracowania z 36 tematami w 12 zestawach, każdy z tezą i trzema
elementami jak w arkuszu, z oceną według rubryki CKE. Punkty liczy siatka z Informatora,
a nie model językowy: model klasyfikuje poziom argumentacji dla każdego elementu, spójność i błędy merytoryczne,
a serwer z tego liczy punkty, pilnuje progu 300 słów i stosuje zera bezwzględne. Do tego 4 przykładowe realizacje
z rozpisaną punktacją, 12 rozbiórek typowych błędów i 3 listy kontrolne.
Poza tym: egzamin próbny z części testowo-źródłowej (25 zadań na 120 minut),
warsztat pracy ze źródłem z 12 ćwiczeniami, słownik 119 pojęć, kalendarium 90 dat, fiszki, prognoza
wyniku na tle średniej krajowej oraz tutor AI przy zadaniach.
Czego jeszcze nie ma, żebyś nie musiał sprawdzać sam:
- Reprodukcji dzieł. Zadania ikonograficzne pracują na rzetelnym opisie słownym obrazu,
plakatu czy rysunku satyrycznego. Arkusz CKE ma reprodukcje, więc samo oglądanie dzieł ćwicz dodatkowo
na materiałach ze strony CKE. - Map w skali. 138 figur (mapy, wykresy, drzewa genealogiczne, schematy i osie czasu)
kurs rysuje sam, a mapy są schematyczne: obszary i kierunki z legendą, bez odwzorowania kartograficznego. Ćwiczą czytanie legendy
i relacji, nie rozpoznawanie kształtu wybrzeża. - Pełnego arkusza na 180 minut. Egzamin próbny obejmuje część testowo-źródłową,
a wypracowanie ćwiczysz w osobnym module. Zadania otwarte w egzaminie próbnym oceniasz sam wobec klucza,
który widzisz po zakończeniu. - Pewności egzaminatora. Ocena AI nie mierzy czytelności pisma ani samodzielności pracy,
granica między argumentacją bogatą a zadowalającą bywa uznaniowa, a wykrycie błędu merytorycznego zależy
od tego, czy model zna dany szczegół. Tę listę kurs pokazuje przy każdej ocenie wypracowania.
Chcesz najpierw sprawdzić, gdzie stoisz, bez zakładania konta:
diagnoza 30 pytań jest bezpłatna. Zajęcia z nauczycielem
prowadzimy na razie wyłącznie z przedmiotów obowiązkowych:
matematyka,
polski,
angielski.
Najczęstsze pytania o maturę z historii
Ile trwa matura z historii i ile jest punktów?
krótkiej odpowiedzi łącznie 45 punktów, za wypracowanie 15 punktów.
Czy jest matura z historii na poziomie podstawowym?
rozszerzonym. Sam egzamin sprawdza jednak wymagania z obu zakresów podstawy programowej,
podstawowego i rozszerzonego, a większość punktów odpowiada zakresowi podstawowemu.
Jak punktowane jest wypracowanie z historii?
uwzględnienia w argumentacji. Praca musi mieć co najmniej 300 słów. Kryterium A, narracja historyczna,
daje od 0 do 12 punktów, kryterium B, spójność wypowiedzi, od 0 do 3 punktów. Za błędy merytoryczne
odejmuje się w kryterium A od 1 do 3 punktów. Praca w całości nie na temat albo bez odniesienia do tezy
dostaje 0 punktów, choćby fakty w niej były prawdziwe.
Ile procent trzeba zdobyć, żeby zdać historię?
30 procent: wystarczy przystąpić do egzaminu, a wynik może być dowolny. Podstawa: Dz.U. 2024 poz. 1933,
art. 9 ust. 1. Od sesji 2028 próg wraca. Wynik i tak ma znaczenie w rekrutacji na studia.
Z jakich pomocy można korzystać na maturze z historii?
wymienia komunikat dyrektora CKE o materiałach i przyborach pomocniczych. Historia nie ma żadnych
tablic ani kalkulatora: cała faktografia musi być w głowie.
Kiedy odbywa się matura z historii w 2027 roku?
9 czerwca 2027 r. o godzinie 14:00. Tak podaje komunikat dyrektora CKE o harmonogramie z 20 sierpnia 2026 r.
Czy Olimpiada Historyczna zwalnia z matury z historii?
wpisuje mu się 100 procent punktów na poziomie rozszerzonym. To samo dotyczy olimpiady Losy żołnierza
i dzieje oręża polskiego. Podstawa: art. 44zzh ustawy o systemie oświaty.
Czym egzamin próbny w kursie różni się od arkusza CKE?
wszystkich epok, na 120 minut. Wypracowanie ćwiczysz w osobnym module, z oceną według rubryki CKE.
Arkusz CKE łączy obie części w jednym egzaminie: 180 minut i 60 punktów.
Gdzie sprawdzić oficjalne informacje?
na cke.gov.pl.
Wszystkie liczby na tej stronie pochodzą z tych dokumentów.
